ویزای تحصیلی ایتالیا ۲۰۲۶/۲۷ و ۲۰۲۷/۲۸: دستورالعمل رسمی، مدارک و مهلت‌ها
آخرین بررسی منابع رسمی: ۲۰ مهر ۱۴۰۵ (۱۲ اکتبر ۲۰۲۶). این مقاله بر پایه‌ی متن کامل «بخشنامه‌ی ورود، اقامت و ثبت‌نام دانشجویان بین‌المللی» وزارت دانشگاه و پژوهش ایتالیا (MUR) نوشته شده که برای دو سال تحصیلی ۲۰۲۶/۲۷ و ۲۰۲۷/۲۸ معتبر است. بخش‌های مربوط به ایران و افغانستان از اطلاعیه‌ها و چک‌لیست سفارت ایتالیا در تهران گرفته شده، چون خود بخشنامه قاعده‌ی کشور-محور ندارد.
خلاصه در یک نگاه
| موضوع | قاعده‌ی بخشنامه |
|---|---|
| اعتبار | دو سال تحصیلی: ۲۰۲۶/۲۷ و ۲۰۲۷/۲۸ |
| پیش‌ثبت‌نام | فقط از طریق پورتال رسمی و رایگان Universitaly |
| مهلت ویزا (کارشناسی، ارشد، دوره‌های یکپارچه) | ۳۰ نوامبر ۲۰۲۶ برای ۲۰۲۶/۲۷؛ ۳۱ اکتبر ۲۰۲۷ برای ۲۰۲۷/۲۸ |
| سقف تأیید پیش‌ثبت‌نام | ظرفیت اتباع خارجی هر دانشگاه + ۲۰٪ (قاعده‌ی جدید از ۲۰۲۶/۲۷) |
| نوع ویزا | ویزای ملی نوع D «تحصیل - ثبت‌نام دانشگاه»، اعتبار ۳۶۵ روز، چندبار ورود |
| توان مالی | ۱۰٬۱۷۹٫۸۵ یورو در سال |
| تصمیم نهایی ویزا | فقط با نمایندگی دیپلماتیک-کنسولی |
این بخشنامه شامل چه کسانی می‌شود؟
روند ویزا و پیش‌ثبت‌نام برای متقاضیان غیراروپایی‌ای است که برای ورود به ایتالیا ویزا لازم دارند. کسانی که از قبل به‌صورت قانونی در ایتالیا حضور دارند و در فهرست ماده‌ی ۳۹ بند ۵ قانون مهاجرت ایتالیا می‌آیند، ویزا و سهمیه‌ی ویژه ندارند و کافی است «اعلامیه‌ی حضور» بدهند. این فهرست شامل دارندگان اقامت بلندمدت اتحادیه‌ی اروپا، اقامت کار، خانوادگی، پناهندگی، حمایت تکمیلی و دارندگان دیپلم دبیرستان ایتالیایی با دست‌کم یک سال اقامت قانونی است. اگر در یکی از این گروه‌ها هستید، مستقیم به دانشگاه درخواست دهید و شرایط همان دانشگاه را بخوانید.
مراحل از پیش‌ثبت‌نام تا ثبت‌نام قطعی
- پیش‌ثبت‌نام در Universitaly. درخواست باید از طریق Universitaly ثبت شود. پیش‌ثبت‌نام برای دوره‌های دانشگاهی و AFAM (مثل دکترا، مستر، دوره‌های زبان و foundation) هم از همین پورتال انجام می‌شود. مهلت‌های هر دوره را خود دانشگاه تعیین می‌کند و روی سایت خودش می‌گذارد. دوره‌های با ظرفیت محدود (مثل معماری) تقویم جداگانه‌ی ثبت‌نام آزمون دارند.
- بررسی و تأیید (validation) توسط دانشگاه. دانشگاه مدارک را بررسی می‌کند و در پورتال ثبت می‌کند. هر دانشگاه فقط تا سقف «ظرفیت اتباع خارجی + ۲۰٪» می‌تواند پیش‌ثبت‌نام تأیید کند. وقتی سقف پر شود، پورتال هشدار می‌دهد و تأییدهای بعدی متوقف می‌شود. اگر ویزای کسی رد شود، دانشگاه می‌تواند یک تأیید دیگر بدهد، تا وقتی تعداد ویزاهای صادرشده به ظرفیت اعلام‌شده برسد.
- آزمون یا گواهی زبان. دانشگاه سطح زبان را قبل از درخواست ویزا بررسی می‌کند (ترجیحاً از راه دور) و نتیجه را در پیش‌ثبت‌نام بارگذاری می‌کند. برای دوره‌های ایتالیایی، حداقل B2 ایتالیایی لازم است. برای دوره‌های غیرایتالیایی، گواهی زبان تدریس لازم است. اگر آزمون زبان را قبول نشوید، به آزمون‌های بعدی دسترسی ندارید.
- درخواست ویزا. فقط کسانی که پیش‌ثبت‌نامشان تأیید شده می‌توانند ویزا بخواهند، و درخواست باید به نمایندگی ایتالیا در کشور محل اقامت متقاضی داده شود.
- ورود و اقامت. پس از ورود با ویزای نوع D، ظرف ۸ روز کاری باید درخواست پرمسو دی سوجورنو (اجازه‌ی اقامت) را از طریق اداره‌ی پست بدهید.
- ثبت‌نام قطعی. شهریه معمولاً قبل از نهایی‌شدن ثبت‌نام و پس از صدور ویزا پرداخت می‌شود. دانشگاه تکمیل ثبت‌نام را در Universitaly تأیید می‌کند. اگر تا ۳۱ ژانویه‌ی همان سال تحصیلی ثبت‌نام نکرده باشید، ویزا باطل می‌شود و به پلیس مهاجرت گزارش می‌شود.
مهلت‌ها: کدام تاریخ برای شما مهم است؟
برای کارشناسی، ارشد و دوره‌های یکپارچه (مثل پزشکی)، ویزا باید تا ۳۰ نوامبر ۲۰۲۶ (سال ۲۰۲۶/۲۷) یا ۳۱ اکتبر ۲۰۲۷ (سال ۲۰۲۷/۲۸) درخواست شود. دانشگاه‌ها می‌توانند برای هر دوره تاریخ زودتر تعیین کنند، پس مهلت واقعی شما همان است که روی سایت دانشگاه آمده. برای مستر دانشگاهی، دکترا، اراسموس، درس‌های تک‌واحدی و foundation سقف زمانی ثابتی نیست، اما درخواست ویزا نباید بعد از شروع کلاس‌ها باشد.
امروز ۱۲ اکتبر است، یعنی تا مهلت ۲۰۲۶/۲۷ حدود هفت هفته مانده. بیشتر دانشگاه‌ها بازه‌ی پیش‌ثبت‌نام خود را بسته‌اند. اگر برای امسال هنوز پرونده‌ی تأییدشده‌ای ندارید، برنامه‌ی واقعی شما احتمالاً ۲۰۲۷/۲۸ است. برای رصد کال‌ها، صفحه‌ی کال‌های اپلای را ببینید.
تأیید پیش‌ثبت‌نام یعنی چه، و یعنی چه نه؟
بخشنامه صریحاً می‌گوید پذیرش دانشگاه هیچ حقی برای گرفتن ویزا ایجاد نمی‌کند، و ویزا هم هیچ حقی برای نهایی‌شدن ثبت‌نام. سفارت علاوه بر مدارک، «ریسک مهاجرتی» را ارزیابی می‌کند. در این ارزیابی وضعیت اقتصادی-اجتماعی خانواده، کیفیت تحصیلات قبلی و هماهنگی مسیر تحصیلی انتخاب‌شده بیشترین وزن را دارد. اگر دانشگاه پیش‌ثبت‌نام را تأیید نکند یا شرط آن را برنمی‌دارد، ویزا خودکار رد می‌شود.
شرایط مالی، اقامت و بیمه
- مبلغ: ۱۰٬۱۷۹٫۸۵ یورو در سال. منبع پول باید قانونی و قابل ردیابی باشد، ترجیحاً شخصی یا از اعضای خانواده تا درجه‌ی چهار. سفارت گردش حساب و تناسب پول با درآمد و دارایی خانواده را بررسی می‌کند. حساب‌های مسدود یا گردشی به نام دانشجو ارجحیت دارند.
- بورسیه: صرفِ درخواست یا شرایط دریافت بورسیه‌ی منطقه‌ای (DSU) بدون سند اعطای صریح، جزو توان مالی حساب نمی‌شود. برای اطلاعات بیشتر درباره‌ی ISEE و بورسیه‌ها، آموزش محاسبه‌ی ISEE و بورسیه‌ها را ببینید.
- اقامت: صرفِ ثبت‌نام یا پذیرفته‌شدن در خوابگاه دانشگاه سند معتبر محل اقامت نیست.
- بیمه: بخشنامه ارائه‌ی بیمه را هنگام درخواست اجازه‌ی اقامت می‌خواهد. با این حال، چک‌لیست سفارت تهران آن را همان لحظه‌ی درخواست ویزا هم می‌خواهد.
- اثر انگشت: از ۱۱ ژانویه‌ی ۲۰۲۵ ثبت اثر انگشت برای ویزای ملی هم اجباری شده است.
مدارک تحصیلی برای ویزا
کارشناسی و دوره‌های یکپارچه: مدرک اصلی پایان دبیرستان با حداقل ۱۲ سال تحصیل، همراه با گواهی تطبیق‌پذیری و اصالت از CIMEA یا Dichiarazione di Valore (DoV). اگر هنوز مدرک نهایی را ندارید، می‌توانید گواهی موقت رسمی از مرجع صلاحیت‌دار کشور خودتان بدهید (خوداظهاری پذیرفته نمی‌شود). مدرک زبان (حداقل B2) و خلاصه‌ی پیش‌ثبت‌نام تأییدشده هم لازم است.
کارشناسی ارشد و دکترا: مدرک رسمی مقطع قبلی (سطح ۶ یا ۷ چارچوب EQF) بدون «تفاوت اساسی» طبق متدولوژی CIMEA، با CIMEA یا DoV، به‌علاوه‌ی ریزنمرات و سرفصل دروس، مدرک زبان B2 و خلاصه‌ی پیش‌ثبت‌نام. دانشگاه می‌گوید برای کدام زبان‌ها ترجمه‌ی ریزنمرات لازم نیست.
زبان انگلیسی: سفارت‌ها فقط گواهی‌های بین‌المللی (یا گواهی معادل خود دانشگاه) با سطح B2 در هر چهار مهارت را می‌پذیرند. حداقل نمره‌ها را در بخش ایران ببینید.
ارزیابی مدرک خارجی برای پذیرش، به‌موجب قانون ۱۴۸/۲۰۰۲، وظیفه‌ی دانشگاه است و اسناد سفارت برای دانشگاه اجباری یا الزام‌آور نیست. این با اجباری بودن CIMEA یا DoV در پرونده‌ی ویزا تناقض ندارد: یکی ارزیابی پذیرش است و دیگری مدرک پرونده‌ی ویزا. برای تفاوت این دو و چگونگی گرفتنشان، مقاله‌ی DoV و CIMEA را بخوانید. اگر مدرک شما متعلق به کشوری است که عضو کنوانسیون لیسبون است، گواهی تطبیق‌پذیری را می‌شود مستقیم از سامانه‌ی ARDI گرفت؛ عضویت کشور خودتان را بررسی کنید.
ویزای ۱۰۰ روزه و ویزای کوتاه‌مدت
اگر پیش‌ثبت‌نام شما «با شرط» تأیید شده، فقط در دو حالت می‌توانید ویزا بخواهید: ۱) هنوز مدرک نهایی را ندارید، ۲) باید آزمون زبان یا آزمون ورودی را حضوری در ایتالیا بدهید. در این حالات ویزای نوع D با اعتبار قراردادی ۱۰۰ روز صادر می‌شود تا بدون بازگشت به کشور خود آزمون بدهید و ثبت‌نام کنید. اگر آزمون‌ها زودتر از زمان گرفتن مدرک برگزار می‌شوند، باید ویزای شنگن کوتاه‌مدت (کمتر از ۹۰ روز) بگیرید. ویزای ۳۶۵ روزه بعد از پذیرش و بازگشت به کشور مبدأ صادر می‌شود.
ایران و افغانستان: دقیقاً چه چیزی فرق می‌کند؟
خود بخشنامه برای هر دو یک قاعده دارد: درخواست ویزا به نمایندگی ایتالیا در کشور محل اقامت. تفاوت‌ها از سفارت‌ها و نوع مدارک می‌آید.
| موضوع | متقاضی ایرانی | متقاضی افغانستانی |
|---|---|---|
| سفارت | سفارت ایتالیا در تهران از ۱۹ ژوئن ۲۰۲۶ بازگشایی شده و خدمات کنسولی از ۸ ژوئیه برگشته است. برای ویزای تحصیلی ۲۰۲۶/۲۷ نیازی به نوبت‌گیری نیست: پس از ثبت پیش‌ثبت‌نام و بررسی سفارت، VisaMetric ایمیل قرار بیومتریک می‌فرستد. | متقاضی باید به نمایندگی ایتالیا در کشور محل اقامتش مراجعه کند. سفارت کابل از دوحه فعالیت می‌کند و طبق آخرین بررسی ما ویزا صادر نمی‌کند. برای ساکنان ایران، سفارت تهران صلاحیت دارد؛ چک‌لیست تهران بند جداگانه برای اتباع افغانستان دارد. |
| مدرک هویتی | شناسنامه با ترجمه‌ی رسمی ایتالیایی و تأیید وزارت خارجه و دادگستری | مدارک صادرشده توسط مقامات افغانستان قابل شناسایی نیست؛ مدرک هویتی باید از نمایندگی کنسولی افغانستان در ایتالیا یا ایران باشد و در ایران، به تأیید مقامات ایرانی هم برسد. |
| مدرک تحصیلی | دیپلم ۱۲ ساله؛ در نظام قدیم ۱۱+۱ وضعیت را با دانشگاه مقصد روشن کنید (ضمیمه‌ی ۱ بخشنامه موارد کمتر از ۱۲ سال را پوشش می‌دهد و در فایل بررسی‌شده نبود). | مدرک کلاس دوازدهم و ریزنمرات کلاس‌های ۱۰ تا ۱۲. اینکه CIMEA یا DoV کدام در دسترس است به صادرکننده‌ی مدرک بستگی دارد؛ جزئیات در مقاله‌ی DoV و CIMEA. |
| مدارک مالی | گردش حساب ۶ ماهه به انگلیسی و ۱۰٬۱۷۹٫۸۵ یورو. نقد و ضمانت‌نامه‌ی بانکی مناسب نیست. | همین قاعده، با شرایط کشوری که از آن اقدام می‌کنید. برای بورسیه‌های استانی، نامه‌ی وضعیت مالی مسیر جداگانه‌ای است. |
| زبان انگلیسی (چک‌لیست تهران) | برای دوره‌های انگلیسی: IELTS 6، TOEFL 78 یا FCE 169؛ اعتبار گواهی ۲ سال. | |
افغانستانی‌هایی که از قبل در ایتالیا هستند: بخشنامه از دانشگاه‌ها می‌خواهد برای پناهندگان و دارندگان حمایت تکمیلی که در ایتالیا حضور دارند، مدارک را حتی با نبود بخشی از اسناد ارزیابی کنند. استفاده از «گذرنامه‌ی صلاحیت اروپایی برای پناهندگان» (EQPR) هم پیشنهاد شده است. این مسیر فقط برای حاضران در خاک ایتالیاست و جایگزین ویزا نمی‌شود.
اگر آنچه در مقاله می‌خوانید با اطلاعیه‌ی همان روز سفارت فرق دارد، آخرین اطلاعیه‌ی سفارت ملاک است. تأیید کتبی از سفارت (برای تهران: segreteria.teheran@esteri.it) بهترین پشتوانه است.
پزشکی و دندانپزشکی
برای پزشکی، دندانپزشکی و دامپزشکی، بخشنامه به قانون ۲۶ مورخ ۱۴ مارس ۲۰۲۵ ارجاع می‌دهد و می‌گوید شیوه‌ی ثبت‌نام دانشجویان بین‌المللی این رشته‌ها در یادداشت جداگانه اعلام می‌شود. جزئیات آزمون IMAT را در راهنمای IMAT و برای معماری و علوم تربیتی ابتدایی، که آزمون ورودی اجباری دارند، آزمون CEnT-S را ببینید.
اجازه‌ی اقامت پس از ورود
ظرف ۸ روز کاری از ورود، درخواست اجازه‌ی اقامت تحصیلی را با کیت اداره‌ی پست به پلیس مهاجرت شهر محل اقامت بدهید. تمدید باید دست‌کم ۶۰ روز قبل از انقضا ثبت شود. برای تمدید، در سال اول باید یک امتحان و در سال‌های بعد هر سال دست‌کم دو امتحان را قبول شده باشید. اقامت بیش از سه سال بعد از طول دوره صادر نمی‌شود. دیگر لازم نیست پلیس مهاجرت از شما DoV بخواهد.
اشتباهات رایج
- فکر کردن اینکه تأیید پیش‌ثبت‌نام یعنی ویزا قطعی است.
- درخواست ویزا از کشوری که در آن اقامت قانونی ندارید.
- تهیه‌ی دیرهنگام CIMEA یا DoV و ترجمه‌ی رسمی و تأیید وزارت خارجه و دادگستری.
- محاسبه‌ی بورسیه‌ی منطقی یا «شرایط دریافت بورسیه» به‌جای سند اعطا در توان مالی.
- مدرک زبان بدون چهار مهارت یا با اعتبار گذشته.
- تکیه بر اطلاعات سال‌های قبل؛ بخشنامه تغییر می‌کند و بسته به شرایط سفارت، اطلاعیه‌ی محلی جلوتر می‌رود.
پرسش‌های متداول
آیا می‌توانم برای چند دانشگاه پیش‌ثبت‌نام کنم؟
بخشنامه می‌گوید برای دارندگان مدارک فهرست ضمیمه‌ی ۱ فقط یک دوره در پیش‌ثبت‌نام انتخاب می‌شود، و دارندگان مدارک ضمیمه‌ی ۲ می‌توانند دوره را مستقل از ظرفیت انتخاب کنند. محتوای ضمیمه‌ها را در فایل بررسی‌شده ندیدم، پس مدرک خودتان را با سایت دانشگاه یا Universitaly تطبیق دهید.
اگر ویزایم رد شود چه می‌شود؟
رد ویزا در پورتال ثبت می‌شود و دانشگاه می‌تواند یک تأیید جایگزین بدهد. خودِ شما تضمینی برای تأیید مجدد ندارید.
آیا برای ورود به سال دوم هم ویزای تحصیلی می‌دهند؟
خیر. ویزای «ثبت‌نام دانشگاه» فقط برای سال ثبت‌نام اول است، نه برای سال‌های بعدی.
منابع رسمی
متن اصلی بخشنامه (فایل پیوست همین مقاله) و پورتال Universitaly مرجع شما هستند. برای ایران، اطلاعیه‌ی ویزای تحصیلی ۲۰۲۶/۲۷ و اخبار سفارت تهران را دنبال کنید. این مقاله خلاصه‌ای از اسناد رسمی است و جایگزین آن‌ها نیست. برای خدمات ویزای دانشجویی، صفحه‌ی خدمات ویزا و صفحه‌ی ایتالیا را ببینید.
فایل‌های پیوست
خبرنامه‌ی اپلای‌نوتس
بهترین مقاله‌ها و مهلت‌های بورسیه، هر شنبه در ایمیلت.
ایمیلت محفوظ می‌ماند و هیچ اسپمی دریافت نمی‌کنی.